Artikel 164 WVW bepaalt wanneer de politie het rijbewijs mag invorderen na rijden onder invloed. Hierbij wordt onderscheid gemaakt tussen een beginnend bestuurder, die zijn/haar rijbewijs minder dan 5 jaar geleden heeft behaald, en een normaal bestuurder.

Bij een beginnend bestuurder is er eerder sprake van een overschrijding van het maximaal toegestane alcoholpromillage (na een bloedproef) of ademalcoholgehalte (na een blaastest), en wordt ook eerder het rijbewijs ingevorderd en ingehouden. Het rijbewijs wordt al ingevorderd bij een ademalcoholgehalte van meer dan 350 µgl oftewel 0,8‰.
Waar men vroeger nog uw rijbewijs terug kreeg wanneer bij een beginnend bestuurder het ademalcoholgehalte niet meer dan 570 µgl (oftewel 1,3‰) bedroeg, en het de eerste keer betrof, is de kans tegenwoordig veel kleiner dat de officier van justitie ambtshalve tot teruggave besluit. Per 1 juni 2011 is de wet gewijzigd waardoor de officier van justitie veel eerder bevoegd is om het rijbewijs voor een lange periode in te houden.
U kunt uw rijbewijs dan alleen nog terug krijgen door een klaagschrift in te dienen bij de rechtbank.

In tabel:

Bij een normaal bestuurder is er sprake van een overschrijding van het maximaal toegestane ademalcoholgehalte (na een blaastest) of alcoholpromillage (na een bloedproef) bij respectievelijk meer 220 µgl dan oftewel 0,5‰. Het rijbewijs wordt ingevorderd bij een ademalcoholgehalte van meer dan 570 µgl oftewel 1,3‰. Ook voor bestuurders die langer dan vijf jaar over een rijbewijs beschikken, geldt de aanscherping van de wet. Vanaf 570 µgl is de officier van justitie ook bevoegd tot inhouding.

In tabel:

Wanneer u bent aangehouden vanwege dronken rijden, loopt u het risico om het rijbewijs kwijt te raken. Of u daadwerkelijk het rijbewijs kwijt raakt bij dronken rijden, is afhankelijk van het alcoholgehalte.

Tegenwoordig loopt u het risico om via 3 procedures het rijbewijs kwijt te raken bij dronken rijden:

1. Strafrecht; rijbewijs kwijt door invordering na dronken rijden
2. CBR; rijbewijs kwijt door ongeldig verklaring na dronken rijden
3. RDW; rijbewijs kwijt door ongeldig verklaring bij recidief dronken rijden

Strafrecht bij dronken rijden

Bij dronken rijden raakt u het rijbewijs kwijt vanaf een ademalcoholgehalte 570 µg/l oftewel een bloedalcoholgehalte van 1,3 ‰. Voor beginnend bestuurders (die minder dan < 5 jaar hun rijbewijs hebben) gelden lagere alcoholgrenzen raakt u het rijbewijs al kwijt bij dronken rijden vanaf een ademalcoholgehalte 350 µg/l oftewel een bloedalcoholgehalte van 0,8 ‰.

In tabel ziet dit er als volgt uit:

> Meer informatie rijbewijs ingevorderd na rijden onder invloed (Advocaat-verkeersstrafrecht.nl)
> Meer informatie rijbewijs ingevorderd na rijden onder invloed (Rijbewijs-ingevorderd-alcohol.nl)

CBR bij dronken rijden

Wanneer u bent aangehouden vanwege dronken rijden kunt u ook via het CBR het rijbewijs kwijt raken. In wezen is dit risico alleen aanwezig wanneer er sprake is van een alcoholgehalte van > 570 µg/l voor beginnend bestuurders of > 785 µg/l voor normaal bestuurders. Ook bij recidief dronken rijden loopt u het risico om het rijbewijs tevens kwijt te raken via het CBR. U krijgt dan een onderzoek naar de rijgeschiktheid opgelegd en u loopt het risico om het rijbewijs voor meer dan een jaar kwijt te raken.

> Meer informatie onderzoek naar de rijgeschiktheid (CBR-advocaat.nl)
> Informatiebrochure onderzoek naar de rijgeschiktheid (Onderzoeknaarderijgeschiktheid.nl)

Recidiveregeling bij dronken rijden

Tegenwoordig is er nog een derde manier waarop u het rijbewijs kwijt kunt rijden wanneer u bent aangehouden wegens dronken rijden: de recidiveregeling alcohol. Bent u in de afgelopen vijf jaren al eens eerder gepakt wegens dronken rijden en hebt u nu meer dan 570 µg/l geblazen, dan zal uw rijbewijs ongeldig worden verklaard vanwege de recidiveregeling van artikel 123b WVW.

> Meer informatie recidiveregeling bij dronken rijden

Klaagschrift na rijbewijs kwijt

Indien u het rijbewijs dringend nodig hebt vanwege uw werk of belangrijke sociale verplichtingen, kunt u het rijbewijs terugkrijgen door een klaagschrift in te dienen bij de rechtbank. Wij adviseren u wel om dit te laten door door een gespecialiseerde advocaat.

• U hebt namelijk maar een kans om het rijbewijs terug te krijgen; hoger beroep is niet mogelijk en cassatie bij de Hoge Raad duurt te lang
• Alleen een gespecialiseerde advocaat weet wat er aangevoerd moet worden om het rijbewijs terug te krijgen
• De advocaat zal direct voor u beoordelen of de politie de voorschriften voor het alcoholonderzoek heeft nageleefd
• U wordt goed voorbereid op de procedure
• U kunt via een advocaat al weer binnen 2 – 3 weken uw rijbewijs terug hebben

> Meer informatie indienen klaagschrift / bezwaarschrift

Wanneer uw rijbewijs door de officier van justitie wordt ingehouden, wilt u deze uiteraard zo spoedig mogelijk terug. Het heeft in die gevallen geen zin meer om een brief te sturen naar de officier van justitie. De enige kans om het ingehouden rijbewijs terug te krijgen, is door een klaagschrift in te laten dienen bij de rechtbank.

Vormvrij klaagschrift

Het klaagschrift dat u moet indienen bij de rechtbank om het ingehouden rijbewijs terug te krijgen is vormvrij. Dat betekent dat het klaagschrift niet aan bepaalde eisen hoeft te voldoen. Het belangrijkste is dat in het klaagschrift uw naam- en adresgegevens staan vermeld, en het parketnummer van de zaak. Ook moet u in het klaagschrift vermelden om welke redenen u meent dat het ingehouden rijbewijs aan u terug moet worden gegeven.

Gronden teruggave ingehouden rijbewijs

De gronden die u kunt aanvoeren om het ingehouden rijbewijs terug te krijgen, zijn afhankelijk van de omstandigheden van het geval en uw persoonlijke omstandigheden.

Allereerst is het belangrijk dat u nagaat of het alcoholonderzoek op de juiste wijze is verricht. Steeds vaker komt het voor dat door de politie fouten tijdens het alcoholonderzoek worden gemaakt. Datzelfde geldt, doch in mindere mate, wanneer het rijbewijs is ingehouden na te hard rijden, of drugsgebruik, of gevaarlijk rijgedrag.

Verder moet de beslissing om het rijbewijs in te houden binnen 10 dagen na invordering zijn genomen. Is de beslissing te laat genomen, dan had de officier van justitie om die reden het rijbewijs al aan u terug moeten geven. Ook dat kunt u dan als verweer aanvoeren in het klaagschrift.

Ook moet de beslissing tot inhouding door de officier van justitie zelf zijn genomen. Deze beslissing mag niet worden gedelegeerd aan een parketsecretaris.

Belangrijk zijn verder uw persoonlijke belangen bij het terugkrijgen van het ingehouden rijbewijs. Wanneer u uw rijbewijs dringend nodig hebt voor het werk, is dat altijd een goede grond om teruggave te verzoeken. Ook bijzondere medische redenen, bijv. dat u slecht ter been bent, kunnen een reden voor teruggave opleveren. Heeft u het rijbewijs alleen nodig voor woon-werk-verkeer, dan wordt het vaak al weer moeilijker om het rijbewijs terug te krijgen. En is het alleen voor de dagelijkse bezigheden, dan zal de rechter vaak sneller oordelen dat uw belang niet zo groot is om het rijbewijs terug te krijgen.

Klaagschrift indienen door advocaat

Hoewel u ook zelf een klaagschrift kunt indienen om het ingehouden rijbewijs terug te krijgen, kunt u dit vaak beter overlaten een gespecialiseerde advocaat, die op basis van zijn kennis en ervaring precies weet wat hij moet aanvoeren om de kans om het rijbewijs terug te krijgen zo groot mogelijk te maken.

De advocaat zal zich stellen als uw advocaat bij het parket van de officier van justitie en daarbij direct het proces-verbaal en alle overige processtukken opvragen. Het proces-verbaal is het dossier dat door de politie is opgemaakt. Op basis hiervan kan de advocaat nagaan of aan alle voorschriften voor het alcoholonderzoek of de vaststelling van de snelheid is voldaan. Constateert hij gebreken, dan zal hij dit onmiddellijk aanvoeren.

Lukt het niet op formele gronden, dan zal de advocaat een verzoek tot teruggave baseren op de omstandigheden van het concrete geval en uw persoonlijke omstandigheden. Wanneer u uw rijbewijs dringend nodig hebt voor uw werk of om andere redenen, dan zal de advocaat dat namens u aanvoeren. De advocaat weet precies wat hij moet aanvoeren om de rechter ervan te overtuigen dat u niet zonder uw rijbewijs kunt.

De advocaat houdt steeds nauw contact met u, en zal u volledig adviseren over uw mogelijkheden en de te voeren verweren. Ook zal de advocaat u voor de zitting voorbereiden op hetgeen u wel en niet kunt verklaren.

Kosten advocaat

Wanneer u uw zaak bij ons aanmeldt, bent u niet alleen verzekerd van deskundige rechtsbijstand, maar u weet ook dat u nooit teveel betaalt.

Onze advocaten werken ook op basis van gesubsidieerde rechtsbijstand, beter bekend als een pro deo advocaat. Of u in aanmerking komt voor gesubsidieerde rechtsbijstand is afhankelijk van uw inkomen en vermogen twee jaar terug. Dat is de basis waarop een aanvraag voor gesubsidieerde rechtsbijstand wordt beoordeeld. Indien u voor gesubsidieerde rechtsbijstand in aanmerking komt, betaalt u hoogstens een geringe eigen bijdrage, die u in bepaalde gevallen ook nog eens terug kunt krijgen via de bijzondere bijstand bij een Wwb-uitkering.

Komt u niet voor gesubsidieerde rechtsbijstand in aanmerking, dan hanteren de bij ons netwerk aangesloten advocaten een tarief van slechts € 135,00 excl. BTW per uur. Dit is een speciaal overeengekomen voordeeltarief dat alleen geldt voor aanmeldingen via deze website.

Wij werken ook met vaste bedragen; Wij kunnen al een uitgebreid klaagschrift voor u opstellen vanaf € 475,00

Vaak willen onze cliënten toch wel weten welke straf en maatregel zij kunnen verwachten. Over het algemeen kunnen wij van te voren een redelijke inschatting maken. Rechters hanteren namelijk vaste richtlijnen (oriëntatiepunten) op basis van het geconstateerde adem-/ of bloedalcoholgehalte.
Afhankelijk van uw persoonlijke omstandigheden, is er vaak wel ruimte om van deze richtlijnen af te wijken, en daarom is het vaak verstandig om u te laten bijstaan door een advocaat. Heeft u bijvoorbeeld uw rijbewijs nodig voor uw werk, dan wil de rechter daar nog wel eens rekening mee houden, mits dit in voldoende mate is onderbouwd. In dat geval moet u dan wel rekening houden met een hogere geldboete.

Richtlijn van rechtbank

De richtlijn van de rechtbanken ziet er als volgt uit:

Nadere toelichting:

De tabellen zijn van toepassing op bestuurders van auto’s, motoren, gehandicaptenvoertuigen met en zonder motor, brom- en snorfietsen en fietsen.

• Op bestuurders van vrachtauto’s en autobussen is de naast hogere schaal van toepassing. (voorbeeld: bestuurder vrachtauto AAG 600: € 750 + 6 mnd OBM).
• Bij strafverzwarende omstandigheden, zoals verkeersgevaarlijk gedrag, geldt dat de naast hogere schaal van toepassing is.
• Relevante recidive binnen een periode van vijf jaar, waarbij sprake is van een onherroepelijke veroordeling voor een soortgelijk feit, heeft eveneens toepassing van de naast hogere schaal tot gevolg.
• Meervoudige recidive: in ieder geval OBM.
• Aanvaarding van een transactievoorstel of oplegging van een onherroepelijke strafbeschikking voor een soortgelijk feit binnen een periode van vijf jaar kan als strafverzwarende omstandigheid meewegen bij de strafoplegging. In de strafmotivering dient in een dergelijk geval uitdrukkelijk te worden vermeld dat het een transactie of onherroepelijke strafbeschikking betreft.
• Ophogingen naar een volgende schaal worden cumulatief toegepast. Dus de vrachtautobestuurder die een aanrijding veroorzaakt en relevante documentatie heeft wordt 1+1+1= 3 schalen hoger beoordeeld.
• Weigering van de ademanalyse (artikel 163 WVW 1994) wordt in beginsel overeenkomstig schaal IX van tabel rijden onder invloed auto’s en motoren afgedaan.

Artikel 164 Wegenverkeerswet 1994 regelt in welke gevallen de politie bevoegd is tot invordering van het rijbewijs na rijden onder invloed van alcohol. Omdat het artikel zelf wat lastig te lezen is voor leken, hebben wij het artikel voor u “vertaald” in normaal Nederlands. De vertaling ziet op de gedraging van het rijden onder invloed van alcohol. Wij wijzen er uitdrukkelijk op dat het artikel zich niet uitsluitend hiertoe beperkt.

Hoofdstuk IX. Handhaving, Wegenverkeerswet 1994

Artikel 164.

Lid 1
Op de eerste vordering van o.a. een politieagent, is de bestuurder van een motorrijtuig, tegen wie door proces-verbaal wordt opgemaakt ter zake rijden onder invloed van alcohol (overtreding artikel 8 WVW), verplicht tot overgifte van het hem afgegeven rijbewijs.

Lid 2
Deze in het vorige lid bedoelde vordering wordt gedaan in de volgende gevallen
a) Bij een ademalcoholgehalte van meer dan 570 µgl, oftewel 1,3‰ voor bestuurder die langer dan 5 jaar over het rijbewijs beschikken.
b) Bij een ademalcoholgehalte van meer dan 350 µgl, oftewel 0,8‰ voor bestuurder die minder dan 5 jaar over het rijbewijs beschikken.
c) Bij weigering medewerking aan het adem- of bloedonderzoek naar alcohol
(..)

Lid 4
In de in het tweede lid bedoelde gevallen is de Officier van Justitie bevoegd tot inhouding van het rijbewijs. Ook is de Officier van Justitie tot inhouding bevoegd indien op grond van andere feiten of omstandigheden ernstig rekening moet worden gehouden met de mogelijkheid dat de bestuurder opnieuw onder invloed van alcohol, te hard of gevaarlijk zal rijden.

De officier van justitie is bevoegd de ingevorderde bewijzen onder zich te houden totdat de strafbeschikking onherroepelijk is geworden, de rechterlijke uitspraak in kracht van gewijsde is gegaan of, indien bij die strafbeschikking of uitspraak de bestuurder de bevoegdheid tot het besturen van motorrijtuigen onvoorwaardelijk is ontzegd, tot het tijdstip waarop de ontzegging is verstreken.

Lid 5
De Officier van Justitie is bevoegd om te bepalen dat de inhouding van het rijbewijs niet geldt in de volgende gevallen:
a) de geldigheid van de bewijzen door het CBR wordt geschorst (u ontvangt hiervan een brief);
b) het rijbewijs ongeldig is verklaard op grond van artikel 124 WVW (bij foutieve verstrekking rijbewijs of afstandverklaring);
c) tijdens de ontzegging van de rijbevoegdheid
De inhouding wordt opgeschorst zolang de bewijzen ingevolge de onderdelen a, b en c ongeldig zijn. Zodra het rijbewijs weer geldig is, herleeft de periode van de inhouding.

Lid 6
In de volgende gevallen is de Officier van Justitie verplicht om het rijbewijs terug te geven:
• Indien de officier van justitie binnen tien dagen na de dag van invordering niet gebruik maakt van de bevoegdheid tot inhouding van het rijbewijs.
N.B. Het besluit tot inhouding moet dus binnen 10 dagen zijn genomen. Vanwege de verzending per post kan het iets langer duren voordat u het besluit thuis ontvangt. Vraag altijd de datum van de beslissing op.

• Indien ernstig rekening moet worden gehouden met de mogelijkheid dat aan de bestuurder geen onvoorwaardelijke ontzegging van de rijbevoegdheid wordt opgelegd.
• Indien niet binnen zes maanden na invordering de strafzaak ter terechtzitting wordt behandeld of er binnen die termijn geen strafbeschikking is uitgevaardigd.
Het rijbewijs wordt in de volgende gevallen niet teruggegeven aan de houder, maar wordt doorgestuurd naar de instantie die de inlevering van het rijbewijs heeft gevorderd:
• Indien het rijbewijs wordt doorgestuurd naar het CBR omdat deze ongeldig is verklaard of omdat de geldigheid van het rijbewijs is geschorst
• Indien het rijbewijs wordt doorgestuurd naar het CJIB in verband met de verplichte inlevering na openstaande geldboetes.
• En enkele andere minder relevante gevallen als vermeld in de artikelen 120, derde lid , 124, vierde lid , 131, tweede lid, onderdeel b , 132, vijfde lid , 132b, tweede lid , 134, vierde lid , of 180, derde lid.

Lid 7
Indien er geen andere bestuurder beschikbaar is of de bestuurder niet aanstonds voldoet aan de vordering tot overgifte van zijn rijbewijs, kan zijn motorrijtuig in bewaring worden gesteld. Teruggave van het motorrijtuig vindt slechts plaats indien aan de vordering is voldaan of indien de officier van justitie zich niet langer tegen de teruggave verzet.

Lid 8
De betrokkene kan tegen de invordering of inhouding van zijn rijbewijs een klaagschrift indienen bij de rechtbank in het arrondissement waar de overtreding is begaan.

Wij adviseren u om het klaagschrift in te laten dienen door een gespecialiseerde advocaat. Hierdoor vergroot u de kans dat u uw rijbewijs spoedig terugkrijgt. Meld uw zaak vandaag nog bij ons aan!

Lid 9
Indien later blijkt dat het rijbewijs onterecht is ingevorderd en ingehouden (bijv. na vrijspraak, ontslag van rechtsvervolging of sepot) heeft de betrokkene recht op schadevergoeding.

N.B. Als standaard geldt een vergoeding van € 10,00 voor de immateriële schade wegens het gemis van het rijbewijs. Daarnaast kunt u de werkelijke schade vorderen.

Wat veel mensen niet weten is dat zij recht hebben op schadevergoeding wanneer – achteraf bezien – de Officier van Justitie ten onrechte het rijbewijs heeft ingehouden.Voorwaarde voor schadevergoeding te krijgen is dat de strafzaak is geeindigd door een vrijspraak, ontslag van rechtsvervolging of door een (politie)sepot.

Artikel 164 lid 9 WVW bepaalt dienaangaande:

“Indien de zaak eindigt zonder oplegging van straf of maatregel of met zodanige oplegging, doch op grond van een feit waarvoor de toepassing van het eerste of vierde lid niet is toegelaten, kan de rechter op verzoek van de gewezen verdachte hem een vergoeding ten laste van de Staat toekennen voor de schade die hij ten gevolge van die toepassing heeft geleden. Onder schade is begrepen het nadeel dat niet in vermogensschade bestaat. De artikelen 89, derde tot en met zesde lid , 90 , 91 en 93 van het Wetboek van Strafvordering zijn van overeenkomstige toepassing.”

Schadevordering

In alle gevallen kunt u aanspraak maken op een standaardvergoeding van € 10,00 voor iedere dag dat u uw rijbewijs hebt moeten missen. Deze vergoeding dient ter compensatie van uw immateriele schade. Soms kan geprobeerd worden om een hogere vergoeding per dag te vorderen, maar rechters wijzen dit niet snel toe.

Daarnaast hebt u recht op vergoeding van uw vermogensschade. Het gaat om de werkelijke schade die is geleden door het gemis van uw rijbewijs. U moet hierbij onder meer denken aan gederfde inkomsten of extra gemaakte kosten.

Voorts komt voor vergoeding in aanmerking de kosten van rechtsbijstand, de tijd die u kwijt bent geweest in verband met de behandeling van uw strafzaak ter terechtzitting, uw reiskosten.

Enkele voorbeelden in de rechtspraak

In de jurisprudentie komen we een aantal uitspraken tegen waarbij schadevergoeding is toegekend aan de gewezen verdachte omdat hij enige tijd niet kon beschikken over zijn rijbewijs.

O.a.
LJN: BN2961, Rechtbank ‘s-Hertogenbosch, 30 juli 2010
Vergoeding van een bedrag van € 4849,73, waaronder een bedrag van € 440,00 wegens immateriele schade, en € 3.268,13 wegens gemaakte kosten voor het inschakelen van een ander transportbedrijf

Rechtsbijstand

Het is raadzaam om u ook voor het indienen van een verzoekschrift tot het verkrijgen van schadevergoeding te laten bijstaan door een gespecialiseerde advocaat. Hij kan u vertellen voor welke schadeposten u mogelijk vergoeding kan vorderen en ook kan hij het verzoekschrift voor u indienen. Dit moet wel binnen 3 maanden na het einde van de zaak gebeuren, dus haast is geboden!

Het gesloten stelsel van rechtsmiddelen brengt mee dat in het algemeen niet meer dan één keer kan worden geklaagd over de inhouding van een rijbewijs als bedoeld in artikel 164 van de Wegenverkeerswet 1994. Slechts door het aanwenden van een hogere voorziening kan de rechterlijke beslissing worden aangetast.

Wanneer u het niet eens bent met de beslissing van de rechtbank om het klaagschrift ongegrond te verklaren, kunt u tegen deze beslissing beroep in cassatie instellen bij de Hoge Raad. In de praktijk wordt dit nauwelijks gedaan omdat de cassatieprocedure al gauw enkele maanden tot jaren kan duren, en dat de betrokkene in de tussengelegen periode automatisch, na het verstrijken van de maximale termijn voor de inhouding van 6 maanden, het rijbewijs terugkrijgt, tenzij hij eerder een ontzegging van de rijbevoegdheid voor langere duur opgelegd heeft gekregen door de rechter of in het kader van een strafbeschikking.

Er geldt echter een uitzondering op dit gesloten stelsel van rechtsmiddelen. Wanneer er sprake is van nieuwe, bijzondere omstandigheden, die ten tijde van de vorige beslissing niet bekend waren en waarover dus ook niet is beslist, bestaat de mogelijkheid om een tweede klaagschrift in te dienen. Dit volgt uit een uitspraak van de rechtbank Leeuwarden van 14 maart 2007, LJN BA0968.

In deze zaak was de eerder uitgebrachte dagvaarding door de Officier van Justitie ingetrokken, waardoor de verdachte nog langer zou moeten wachten op zijn rijbewijs. De rechtbank overwoog daarom:

“Nu klager blijkens het klaagschrift en de daarop ter terechtzitting gegeven toelichting als nieuw argument heeft aangevoerd dat de dagvaarding van klager tegen de zitting van de politierechter in deze rechtbank van 23 februari 2007 is ingetrokken en het voor hem bezwaarlijk is zijn rijbewijs te missen tot de nieuwe zittingsdatum, acht de rechtbank klager ontvankelijk in zijn klaagschrift.

De rechtbank zal uitsluitend het nieuwe argument in haar beoordeling betrekken, omdat het gezag van de eerdere, thans onherroepelijke, beslissing van 17 januari 2007 moet worden gerespecteerd.”

Helaas voor de betrokken bestuurder mocht deze tweede kans hem ook niet baten. Het klaagschrift werd opnieuw ongegrond verklaard. Volgens de rechtbank wogen zijn belangen bij het terugkrijgen van het rijbewijs niet zwaarder dan het algemeen belang van de verkeersveiligheid. Juist daarom is het belangrijk dat altijd goed wordt gemotiveerd en onderbouwd waarom de betrokkene niet zonder zijn rijbewijs kan.

Opmerkelijk in de uitspraak is dat de rechtbank de inhouding voor 8 maanden accepteerde, terwijl de in de wet genoemde maximale termijn 6 maanden bedraagt. Indien de strafzaak niet voor die tijd op zitting heeft gediend, moet het rijbewijs worden teruggegeven.